Popular Keywords: old books, old book, cook books, poetry, find books, travel books, book search, bargain books, cheap books, inexpensive books, book compare, book comparison, comics, books and collectibles book, books, new books, new book, used books, used book, rare books, rare book, second hand books, second hand book, out of print books, out of print book, textbooks, used textbooks, cheap textbooks, college textbooks

Unikodo

Komputiko > Interreto > Unikodo

Unikodo (de la angla nomo Unicode) estas signokodo, per kiu eblas prezenti ĉiun literon kaj skribsignon de pli-malpli ĉiu homa skribsistemo: latine, arabe, cirile, greke, ĉine, japane, kartvele, ktp. Kelkaj arkaikaj skriboj, kaj ankaŭ kelkaj plu uzataj skriboj, estas tamen ankoraŭ ne aldonitaj al Unikodo, ekz. hieroglifoj ankoraŭ mankas.

La Unicode Consortium ("Unikoda Konsorcio") difinadas Unikodon ekde 1991. La internacia normo ISO-10646 sekvas ĉiupaŝe la normon Unikodan.

Table of contents

1 Por Esperanto

1.1 La avantaĝoj de Unikodo por Esperanto:
1.2 La malavantaĝoj:

2 Kodprezentoj
3 Unikodo en Esperantaj TTT-paĝoj
4 Vidu ankaŭ
5 Eksteraj ligoj

Por Esperanto

Unikodo estas la plej fleksebla el la metodoj por prezenti la ĉapelitajn literojn de Esperanto:

ĉ (ĉemizo, ĉevalo, eĉ, ĉi-matene, dimanĉo)
ĝ (ĝi, vojaĝo, reĝo, naskiĝis)
ĥ (monaĥejo, ĉeĥa, draĥmo)
ĵ (aĵo, ĵus, ĵeti)
ŝ (ŝipo, ŝi, maŝino, ŝati, ŝajne)
ŭ (aŭ, laŭ, Paŭlo, antaŭ, aŭto, Eŭropo)

La avantaĝoj de Unikodo por Esperanto:

La ĉapelitaj literoj havas ĉiu sian unikan kodpozicion (tio eblas ankaŭ en Latino 3)
Oni povas intermiksi Esperantaĵojn kaj tekston de lingvoj kun aliaj specialsignoj ankaŭ ne-latinliteraj (tio ne eblas en Latino 3)

La malavantaĝoj:

Ne ĉiuj programoj jam funkcias unikode (aliflanke preskaŭ neniuj programoj funkcias laŭ Latino 3, krom tiuj, kiuj scias ankaŭ Unikodon)

Ofte speciala adapto, eble eĉ instalo de speciala klavara programeto, estas necesa por povi tajpi ĉapelitajn literojn (ekzemple Ek por Vindozo, kaj .xmodmap-dosiero por Linukso)
Ankoraŭ en iuj malmodernaj komputiloj tiparoj kun la Esperantaj literoj ne estas instalitaj

Kodprezentoj

Unikodo mem estas nur signokodo, kiu difinas numeron por ĉiu signo. La duumaĵa formo, la kodprezento, povas varii. Plej ofte oni trovos la jenajn kodprezentojn:

UTF-8: Ĉiu signo estas prezentata per po 1 ĝis 6 bitokoj. La signoj de Askio uzas po 1 bitokon, kaj prezentiĝas do tute same kiel en Askio. UTF-8 estas uzata en Unikso kaj tre ofte en la Interreto. La operaciumoj Plan-9 kaj BeOS "denaske parolas" per UTF-8. La programada lingvo Perl en novaj versioj uzas laŭbezone UTF-8 interne.
UTF-16: Preskaŭ ĉiu signo estas prezentata per 2 bitokoj. La maloftaj signoj preter la 16-bita limo bezonas po 4 bitokojn. UTF-16 estas uzata precipe en Vindozo NT kaj la programadaj lingvoj Python kaj Ĝavo.
UTF-32: Ĉiu signo estas prezentata per precize 4 bitokoj. Supozeble malmultaj, se iuj, operaciumoj aŭ programoj komprenas nur UTF-32. La tekstoredakta programo vim, havebla por multaj operaciumoj, kapablas trakti tekstojn en, inter aliaj, UTF-8, UTF-16 aŭ UTF-32.

En XML kaj HTML oni ankaŭ povas prezenti ĉiun ajn signon de la Unikoda signorepertuaro per numeraj signoreferencoj. Ekz. la litero "ĉ" estas tiam skribata kiel ĉ (dekume) aŭ kiel ĉ (deksesume).

Unikodo en Esperantaj TTT-paĝoj

En 2004 ĉirkaŭ 70% de la TTT-paĝoj en Esperanto uzas Unikodon. Vidu cetere ĉe Esperanto.

Vidu ankaŭ

Unikodkapablaj programoj
Vi povas uzi la antaŭrigardon de la testejo por konverti tekston skribita en X-sistemo al unikodaj esperantaj literoj, kiujn vi povas kopii kaj alglui en vikipedia artikolo.
Deksesuma sistemo kaj Esperantaj literoj en Unikodo.